Dwarsblik
Briefing Tuesdaydinsdag Help & reportHulp & melden Ask AIVraag AI Scroll checkScrollcheck

Dwarsblik news briefing forDwarsblik nieuwsbriefing van

Peace with an oil clause, privacy as a trend, 2040 in law, a central bank in two minds, houses for people who already have one and trains that briefly stop existing.Vrede met een olieclausule, privacy als trend, 2040 in de wet, een centrale bank in twee gedachten, huizen voor wie er al een heeft en treinen die even niet bestaan.

LeadOpeningUkraine peace talks discover that even war can apparently come with an oil packageOekraïense vredesgesprekken ontdekken dat zelfs oorlog kennelijk met een oliepakket kan komen

GlobalWereld

Far away, still your problem.Ver weg, toch jouw probleem.

GlobalWereld

Ukraine peace talks discover that even war can apparently come with an oil packageOekraïense vredesgesprekken ontdekken dat zelfs oorlog kennelijk met een oliepakket kan komen

US-Russian talks on ending the war reportedly expanded to a multibillion-dollar oil deal; the Kremlin confirms energy is on the tableAmerikaans-Russische gesprekken over het einde van de oorlog gaan volgens berichten ook over een oliedeal van miljarden; het Kremlin bevestigt dat energie op tafel ligt

US-Russian discussions over ending the war in Ukraine have reportedly expanded into conversations about a multibillion-dollar oil deal, because apparently twenty-first-century diplomacy occasionally needs the atmosphere of a peace summit and the commercial instincts of an airport duty-free shop. The Kremlin declined to comment on the reported arrangement on Monday, although spokesman Dmitry Peskov confirmed that energy cooperation is indeed being discussed between Russian and American negotiators.

The development adds another elegant layer of complexity to negotiations already expected to solve the relatively modest problem of ending Europe’s largest war in generations. Peace, it turns out, may involve ceasefires, territory, security guarantees, prisoners, sanctions and, somewhere between those minor administrative details, an enormous energy transaction.

Diplomacy has always involved competing interests, of course; it is simply considerate of modern geopolitics to place some of them conveniently on the same spreadsheet. The encouraging part is that people are still talking.

The less encouraging part is that humanity remains remarkably talented at turning even the question of how to stop killing one another into something requiring lawyers, investors, intermediaries and several tabs in Excel.

De Amerikaans-Russische gesprekken over het beëindigen van de oorlog in Oekraïne zijn volgens berichten uitgedijd tot gesprekken over een oliedeal van miljarden dollars, omdat diplomatie in de eenentwintigste eeuw kennelijk af en toe de sfeer van een vredestop nodig heeft en het commerciële instinct van een taxfreewinkel op een vliegveld. Het Kremlin wilde maandag niet reageren op de berichtgeving, al bevestigde woordvoerder Dmitri Peskov dat Russische en Amerikaanse onderhandelaars inderdaad over energiesamenwerking praten.

Daarmee krijgen onderhandelingen die al het bescheiden probleem moeten oplossen van de grootste oorlog in Europa in generaties, er nog een elegante laag complexiteit bij. Vrede blijkt te kunnen bestaan uit een staakt-het-vuren, grondgebied, veiligheidsgaranties, gevangenen, sancties en, ergens tussen die kleine administratieve details, een enorme energietransactie.

Diplomatie draaide natuurlijk altijd al om botsende belangen; het is alleen attent van de moderne geopolitiek om er een paar handig in dezelfde spreadsheet te zetten. Het bemoedigende nieuws is dat er nog gepraat wordt.

Het minder bemoedigende nieuws is dat de mensheid opmerkelijk getalenteerd blijft in het veranderen van zelfs de vraag hoe we ophouden elkaar te doden in iets waarvoor advocaten, investeerders, tussenpersonen en een flink aantal tabbladen in Excel nodig zijn.

#Ukraine #PeaceTalks #OilDeal

Poll Should an oil deal be part of a peace deal?Hoort een oliedeal bij een vredesakkoord?

GlobalWereld

AI companies discover privacy is suddenly fashionable after customers notice where their data goesAI-bedrijven ontdekken dat privacy ineens in de mode is, nu klanten zien waar hun data heen gaat

Companies look at zero data retention and sovereign AI; a study finds all nine chatbot services it tested contact trackersBedrijven kijken naar zero data retention en soevereine AI; een studie ziet alle negen geteste chatdiensten contact maken met trackers

Corporate enthusiasm for artificial intelligence has reached the inevitable stage where executives who enthusiastically poured proprietary information into somebody else’s computers have begun asking the charming follow-up question: where, exactly, does all that information go? Companies are increasingly examining zero-data-retention agreements, open models and so-called sovereign AI as concerns grow over how sensitive corporate information is stored and processed.

OpenAI and Anthropic say they do not train their models on enterprise customer data, but privacy and security concerns are nevertheless pushing some businesses toward systems they can operate with greater control. Meanwhile, research into consumer AI services has supplied additional nourishment for anyone whose hobbies include reading privacy policies and developing trust issues.

A study of nine conversational AI services found that all contacted at least one advertising or tracking company, while several web and Android clients transmitted information such as conversation URLs, generated chat titles, prompts or screenshots to third parties. The technology industry therefore finds itself performing its favourite ritual: first making something astonishingly convenient, then discovering that convenience becomes slightly less magical when somebody asks what is happening behind the curtain.

Artificial intelligence can now write reports, analyse documents and organise your life; persuading everyone that it should also be trusted with the contents of that life may prove the more difficult engineering problem.

Het zakelijke enthousiasme voor kunstmatige intelligentie heeft het onvermijdelijke stadium bereikt waarin bestuurders die vol overgave bedrijfsgevoelige informatie in andermans computers goten, de charmante vervolgvraag beginnen te stellen: waar gaat al die informatie eigenlijk naartoe? Bedrijven kijken steeds vaker naar afspraken over zero data retention, open modellen en zogeheten soevereine AI, nu de zorgen groeien over hoe gevoelige bedrijfsinformatie wordt opgeslagen en verwerkt.

OpenAI en Anthropic zeggen hun modellen niet te trainen op data van zakelijke klanten, maar privacy- en beveiligingszorgen duwen sommige bedrijven toch richting systemen waarover ze meer controle hebben. Intussen levert onderzoek naar AI-diensten voor consumenten extra voer voor iedereen wiens hobby’s bestaan uit privacyverklaringen lezen en vertrouwensproblemen ontwikkelen.

Een studie naar negen conversationele AI-diensten vond dat ze allemaal contact maakten met minstens één advertentie- of trackingbedrijf, terwijl verschillende web- en Android-versies informatie als gesprekslinks, automatisch gegenereerde chattitels, prompts of screenshots doorstuurden naar derden. De techsector voert daarmee zijn favoriete ritueel op: eerst iets verbijsterend handigs maken, en dan ontdekken dat gemak een stuk minder magisch wordt zodra iemand vraagt wat er achter het gordijn gebeurt.

Kunstmatige intelligentie kan inmiddels rapporten schrijven, documenten analyseren en je leven organiseren; iedereen ervan overtuigen dat ze ook de inhoud van dat leven toevertrouwd kan krijgen, is misschien het lastigere technische probleem.

#AI #Privacy #SovereignAI

Poll Who do you trust with your prompts?Wie vertrouw je je prompts toe?

EuropeEuropa

Twenty-seven opinions, one press release.Zevenentwintig meningen, één persbericht.

EuropeEuropa

Europe writes its climate ambition into law, leaving the minor detail of actually achieving itEuropa zet zijn klimaatambitie in de wet en laat het kleine detail van het halen ervan nog even liggen

The EU’s 90% emissions cut for 2040 is now law; at most five points may come from international creditsDe Europese uitstootreductie van 90% voor 2040 staat nu in de wet; hooguit vijf punten mogen uit internationale credits komen

The European Union’s 2040 climate target is no longer merely another handsome collection of aspirations waiting patiently inside a Brussels PDF. The amended European Climate Law now makes a 90 percent reduction in net greenhouse-gas emissions by 2040, compared with 1990 levels, legally binding.

International carbon credits can account for up to five percentage points from 2036, meaning at least 85 percentage points of the reduction must be achieved within the EU itself. Environment ministers are now preparing positions ahead of COP31, where Europe can proceed to the considerably less ceremonial phase known as actually doing it.

And there lies the traditional European distinction between agreeing on a destination and surviving the family argument in the car. The target must now coexist with industrial competitiveness, energy security, national governments, voters, investment requirements and twenty-seven countries possessing twenty-seven exquisitely different definitions of the word “reasonable.”

None of that makes the target meaningless; quite the opposite, putting it into law gives the commitment considerably more weight. It merely means the era of announcing percentages with solemn expressions must increasingly give way to the irritating physical world of power grids, factories, transport, buildings and money.

Europe has successfully decided where it intends to be in 2040.

The next fourteen years are reserved for the comparatively tedious matter of getting there.

Het Europese klimaatdoel voor 2040 is niet langer zomaar een fraaie verzameling ambities die geduldig in een Brusselse pdf ligt te wachten. De gewijzigde Europese Klimaatwet maakt een netto-uitstootreductie van 90 procent in 2040, ten opzichte van 1990, juridisch bindend.

Internationale CO₂-credits mogen vanaf 2036 maximaal vijf procentpunten daarvan dekken, zodat minstens 85 procentpunten binnen de EU zelf gehaald moeten worden. Milieuministers bereiden nu hun standpunten voor richting COP31, waar Europa kan doorschuiven naar de aanzienlijk minder plechtige fase die bekendstaat als het daadwerkelijk doen.

En daar zit het klassieke Europese verschil tussen het eens worden over een bestemming en het overleven van de familieruzie in de auto. Het doel moet nu samenleven met industriële concurrentiekracht, energiezekerheid, nationale regeringen, kiezers, investeringsbehoeften en zevenentwintig landen met zevenentwintig verfijnd verschillende definities van het woord ‘redelijk’.

Dat maakt het doel niet betekenisloos; integendeel, door het in de wet te zetten krijgt de belofte aanzienlijk meer gewicht. Het betekent alleen dat het tijdperk van percentages aankondigen met een plechtig gezicht steeds meer plaats moet maken voor de irritante fysieke wereld van stroomnetten, fabrieken, vervoer, gebouwen en geld.

Europa heeft met succes besloten waar het in 2040 wil zijn.

De komende veertien jaar zijn gereserveerd voor de betrekkelijk saaie kwestie van er ook echt komen.

#ClimateLaw #2040 #COP31

Poll Will Europe hit 90% by 2040?Haalt Europa 90% in 2040?

EuropeEuropa

European Central Bank successfully manages to sound worried and reassuring at the exact same timeEuropese Centrale Bank slaagt erin tegelijk bezorgd en geruststellend te klinken

Energy prices push inflation up and growth down; ECB chief economist Lane wants a measured responseEnergieprijzen duwen de inflatie omhoog en de groei omlaag; ECB-hoofdeconoom Lane wil een afgemeten reactie

Euro-area inflation, SeptInflatie eurozone, sept.
3.8%3,8%
AugustAugustus
3.2%3,2%
Rate hikes this summerRenteverhogingen deze zomer
2×

The European Central Bank is sticking to what chief economist Philip Lane calls a “measured” response as policymakers confront another surge in energy prices capable of pushing inflation upward while simultaneously dragging economic growth downward. The ECB has already raised rates twice this summer, and Lane said on Monday that the latest energy shock creates both upside risks for inflation and downside risks for growth.

In other words, the economy has thoughtfully arranged for the central bank to worry about two contradictory problems at once. Lane argued that higher energy costs can themselves weaken demand, potentially reducing how aggressively the ECB needs to tighten monetary policy.

Euro-area inflation nevertheless climbed to 3.8 percent in September from 3.2 percent in August, keeping further rate increases firmly inside the conversation. The resulting message is classic central banking: rates may rise, unless they do not; inflation is concerning, but panic would be premature; growth is resilient, although it might stop being so.

This is not indecision so much as the ancient monetary art of saying enough to reassure markets without saying anything unfortunate enough for markets to remember.

Somewhere in Frankfurt, an adjective such as “measured” is presumably being guarded around the clock.

De Europese Centrale Bank houdt vast aan wat hoofdeconoom Philip Lane een ‘afgemeten’ reactie noemt, nu beleidsmakers opnieuw te maken krijgen met een piek in de energieprijzen die de inflatie kan opdrijven en tegelijk de economische groei omlaag kan trekken. De ECB verhoogde deze zomer de rente al twee keer, en Lane zei maandag dat de nieuwste energieschok zowel opwaartse risico’s voor de inflatie als neerwaartse risico’s voor de groei meebrengt.

Met andere woorden: de economie heeft zo attent geregeld dat de centrale bank zich over twee tegenstrijdige problemen tegelijk zorgen mag maken. Lane betoogde dat hogere energiekosten zelf de vraag kunnen afremmen, waardoor de ECB mogelijk minder hard hoeft aan te scherpen.

De inflatie in de eurozone steeg in september niettemin naar 3,8 procent, van 3,2 procent in augustus, waardoor verdere renteverhogingen stevig in het gesprek blijven. Het resultaat is klassiek centraal bankieren: de rente gaat misschien omhoog, tenzij niet; de inflatie is zorgwekkend, maar paniek zou voorbarig zijn; de groei is veerkrachtig, al kan dat zomaar ophouden.

Dat is niet zozeer besluiteloosheid als wel de oeroude monetaire kunst om genoeg te zeggen om markten gerust te stellen, zonder iets te zeggen dat ongelukkig genoeg is om door markten onthouden te worden.

Ergens in Frankfurt wordt een bijvoeglijk naamwoord als ‘afgemeten’ vermoedelijk dag en nacht bewaakt.

#ECB #Inflation #EnergyShock

Poll What should the ECB do next?Wat moet de ECB nu doen?

NetherlandsNederland

Small country, big spreadsheets.Klein land, grote spreadsheets.

NetherlandsNederland

The Dutch housing market continues to thrive, provided your hobby is owning Dutch housingDe Nederlandse woningmarkt bloeit volop, mits je hobby het bezitten van Nederlandse woningen is

More existing homes sold, fewer new builds for the fourth quarter in a row, CBS reportsMeer bestaande woningen verkocht, voor het vierde kwartaal op rij minder nieuwbouw, meldt het CBS

Homes sold, Q2Woningen verkocht, Q2
64,60064.600
New-build salesVerkoop nieuwbouw
−11.2%−11,2%
Avg. new-build priceGem. prijs nieuwbouw
€514k

Fresh CBS figures have once again demonstrated the peculiar vitality of the Dutch housing market. Nearly 64,600 homes were sold in the second quarter of 2026, including almost 59,000 existing owner-occupied homes. Sales of existing homes increased 2.7 percent compared with a year earlier.

New construction, meanwhile, continued travelling in the opposite direction: roughly 5,700 newly built homes were sold, 11.2 percent fewer than a year earlier and the fourth consecutive quarter of decline. The average sale price of a newly built home reached almost €514,000.

Thus the Netherlands continues its remarkable national experiment in treating somewhere to sleep simultaneously as a basic human necessity, retirement strategy, investment vehicle, inheritance mechanism and competitive blood sport. Existing homes keep changing hands while new supply struggles, leaving prospective buyers to participate in the traditional Dutch housing ritual: opening Funda, adjusting the maximum price upward, removing another requirement, briefly considering Lelystad and then closing the laptop to preserve what remains of their emotional stability.

The figures do not mean nobody can buy a house; tens of thousands clearly did.

They merely confirm that the supply side remains stubbornly uncomfortable, particularly when new construction is supposed to be the cavalry riding over the horizon and instead appears to have become stuck filling out a planning application somewhere outside Utrecht.

Verse CBS-cijfers tonen opnieuw de bijzondere vitaliteit van de Nederlandse woningmarkt. In het tweede kwartaal van 2026 werden bijna 64.600 woningen verkocht, waaronder bijna 59.000 bestaande koopwoningen. De verkoop van bestaande woningen lag 2,7 procent hoger dan een jaar eerder.

De nieuwbouw reisde intussen de andere kant op: er werden zo’n 5.700 nieuwbouwwoningen verkocht, 11,2 procent minder dan een jaar eerder en het vierde kwartaal op rij met een daling. De gemiddelde verkoopprijs van een nieuwbouwwoning kwam uit op bijna 514.000 euro.

Zo zet Nederland zijn opmerkelijke nationale experiment voort waarin een plek om te slapen tegelijk een eerste levensbehoefte, pensioenstrategie, beleggingsvehikel, erfenismechanisme en competitieve bloedsport is. Bestaande huizen blijven van eigenaar wisselen terwijl het nieuwe aanbod worstelt, en potentiële kopers doen mee aan het traditionele Nederlandse woonritueel: Funda openen, de maximumprijs omhoog schuiven, weer een eis schrappen, heel even Lelystad overwegen en dan de laptop dichtklappen om te redden wat er nog over is van hun emotionele stabiliteit.

De cijfers betekenen niet dat niemand een huis kan kopen; tienduizenden deden dat duidelijk wel.

Ze bevestigen alleen dat de aanbodkant hardnekkig ongemakkelijk blijft, zeker nu de nieuwbouw de cavalerie had moeten zijn die over de horizon kwam aanrijden, en in plaats daarvan ergens buiten Utrecht vast lijkt te zitten in een vergunningsaanvraag.

#Woningmarkt #CBS #Nieuwbouw

Poll What did you last remove from your Funda filter?Wat haalde je als laatste uit je Funda-filter?

NetherlandsNederland

NS reminds passengers that the Dutch railway network occasionally requires the trains to disappearNS herinnert reizigers eraan dat het Nederlandse spoor af en toe vereist dat de treinen verdwijnen

Amsterdam Centraal closed for a day; no trains between Hoorn and Heerhugowaard this week, nor between Alphen and Bodegraven for nine monthsAmsterdam Centraal een dag dicht; deze week geen treinen tussen Hoorn en Heerhugowaard en negen maanden niet tussen Alphen en Bodegraven

Passengers around Amsterdam received an unusually practical demonstration of infrastructure policy this weekend when renovation work at Amsterdam Centraal severely reduced train services. No trains ran to, from or through the station on Saturday 3 October, followed by reduced services on Sunday and Monday.

ProRail used the closure to work on platforms, stairs and track infrastructure, while passengers were redirected towards metros, buses and alternative stations and encouraged to consult the journey planner, the small glowing oracle Dutch commuters now approach before attempting anything ambitious such as travelling somewhere. And Amsterdam was hardly the end of the railway festivities.

From 5 to 11 October, no trains are running between Hoorn and Heerhugowaard because ProRail is renewing rails, ballast and sleepers, with replacement buses taking over the ancient railway function of moving people more slowly along approximately the same geographical idea. Further works are scheduled around Amersfoort, Apeldoorn and Putten from 12 to 18 October, while the replacement of the Gouwespoorbrug will remove trains between Alphen aan den Rijn and Bodegraven for nine months.

To be fair, maintaining a heavily used railway requires closing pieces of it occasionally; steel, switches and bridges have stubbornly refused to become software and cannot yet be updated overnight by accepting new terms and conditions. But for passengers, the distinction between “disruption” and “planned improvement” can feel philosophical when both conclude with standing beside a replacement bus wondering whether Utrecht genuinely needed to be this difficult to reach.

The good news is that the work is intended to make the network safer and more reliable.

The bad news is that, as usual with infrastructure, enjoying the future first requires spending a surprisingly large portion of the present trying to get around it.

Reizigers rond Amsterdam kregen dit weekend een ongewoon praktische demonstratie van infrastructuurbeleid, toen renovatiewerk op Amsterdam Centraal de treindienst flink uitdunde. Op zaterdag 3 oktober reden er geen treinen naar, van of via het station, gevolgd door een beperkte dienstregeling op zondag en maandag.

ProRail gebruikte de sluiting voor werk aan perrons, trappen en spoor, terwijl reizigers werden doorverwezen naar metro’s, bussen en andere stations en werden aangemoedigd de reisplanner te raadplegen, het kleine gloeiende orakel dat Nederlandse forenzen tegenwoordig raadplegen voordat ze iets ambitieus ondernemen, zoals ergens naartoe reizen. En Amsterdam was nog lang niet het einde van de spoorfestiviteiten.

Van 5 tot en met 11 oktober rijden er geen treinen tussen Hoorn en Heerhugowaard, omdat ProRail spoorstaven, ballast en dwarsliggers vernieuwt; vervangende bussen nemen de eeuwenoude spoorfunctie over om mensen langzamer langs ongeveer hetzelfde geografische idee te vervoeren. Van 12 tot en met 18 oktober volgen werkzaamheden rond Amersfoort, Apeldoorn en Putten, en door de vervanging van de Gouwespoorbrug rijden er negen maanden geen treinen tussen Alphen aan den Rijn en Bodegraven.

Eerlijk is eerlijk: een druk bereden spoornet onderhouden betekent dat je er af en toe stukken van moet afsluiten; staal, wissels en bruggen weigeren hardnekkig software te worden en laten zich nog niet ’s nachts updaten door nieuwe algemene voorwaarden te accepteren. Maar voor reizigers kan het onderscheid tussen ‘storing’ en ‘geplande verbetering’ nogal filosofisch aanvoelen als beide eindigen naast een vervangende bus, met de vraag of Utrecht nu echt zo moeilijk bereikbaar moest zijn.

Het goede nieuws is dat het werk het spoor veiliger en betrouwbaarder moet maken.

Het slechte nieuws is dat je, zoals altijd met infrastructuur, eerst een verrassend groot deel van het heden kwijt bent aan eromheen reizen voordat je van de toekomst mag genieten.

#NS #ProRail #Vervangendvervoer

Poll Your plan when the trains disappear?Je plan als de treinen verdwijnen?

Jargon, translatedBegrippen, vertaald

Words the news assumes you know. We don’t.Woorden waarvan het nieuws aanneemt dat je ze kent. Wij niet.

Get to knowKen ze

Europe, person by personEuropa, per persoon

The people running the continent, gently deflated.De mensen die het continent besturen, liefdevol doorgeprikt.

Reality checks private · no login · a minute or twoprivé · geen login · een minuutje of twee

2 minutes2 minutenDoomscroll Life AuditHow many MCU marathons did your thumb just do?Hoeveel Marvel-marathons deed je duim dit jaar?60 seconds60 secondenDigital Hygiene CheckDigitale Hygiëne CheckIs "Password123" still doing its best?Doet "Wachtwoord123" nog steeds zijn best?2 minutes2 minutenAI Hygiene CheckAI Hygiëne CheckCopy-paste cowboy or human-in-the-loop?Knip-en-plak-cowboy of mens-in-de-machine?

Tools

Private checks and help, no login. Nothing you answer leaves your phone.Privé checks en hulp, zonder login. Wat je invult, verlaat je telefoon niet.

Help & reportHulp & meldenBullied or threatened? Save, report, block, escalate, per platformGepest of bedreigd? Bewaren, melden, blokkeren, escaleren, per platform

Straight to your platformDirect naar je platform

SectionsRubrieken

About DwarsblikOver Dwarsblik →
Strictly necessaryStrikt noodzakelijk

Your language and theme, your own poll vote and reaction, a random anonymous id that stops double voting, and this cookie choice. Stored in your browser only; no cookies, no tracking.Je taal en thema, je eigen pollstem en reactie, een willekeurige anonieme code tegen dubbel stemmen, en deze cookiekeuze. Alleen in je eigen browser opgeslagen; geen cookies, geen tracking.

Analytics (Google Analytics 4)Statistieken (Google Analytics 4)

Counts visits and pages with cookies (_ga) so we learn what is read. Google processes the data for us. Ads and Google signals are switched off.Telt bezoeken en pagina’s met cookies (_ga), zodat we leren wat gelezen wordt. Google verwerkt de gegevens voor ons. Advertenties en Google-signalen staan uit.

Privacy statementPrivacyverklaring · Terms and ConditionsAlgemene voorwaarden